ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତର ରଣନୈତିକ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ମିଳିଛି। ଆଣ୍ଡାମାନ ଏବଂ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବାକୁ ଥିବା ୯୨,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର “ଗ୍ରେଟ୍ ନିକୋବର ମେଗା ପ୍ରକଳ୍ପ” (Great Nicobar Mega Project) କୁ ଜାତୀୟ ହରିତ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ (NGT) ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି। ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଦାୟର ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ପିଟିସନକୁ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି।
କ’ଣ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ?
ଏହି ବିଶାଳ ପ୍ରକଳ୍ପ ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣତମ ପ୍ରାନ୍ତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଏହାର ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ରହିଛି:
* ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଟ୍ରାନ୍ସସିପମେଣ୍ଟ ପୋର୍ଟ: ଗାଲାଥିଆ ବେ (Galathea Bay) ଠାରେ ଏକ ବୃହତ ବନ୍ଦର ନିର୍ମାଣ ହେବ, ଯାହା ବିଶ୍ୱର ବ୍ୟସ୍ତବହୁଳ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ‘ମଲାକ୍କା ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍’ (Strait of Malacca) ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ।
* ଦ୍ୱିମୁଖୀ ବିମାନବନ୍ଦର: ଏହି ବିମାନବନ୍ଦର ଉଭୟ ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ସେନା (ବାୟୁସେନା ଓ ନୌସେନା) ର ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ।
* ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଏବଂ ଟାଉନସିପ୍: ଏଠାରେ ଏକ ଆଧୁନିକ ସହର ସହିତ ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭିତ୍ତିଭୂମି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯିବ।
* ବିଦ୍ୟୁତ୍ କେନ୍ଦ୍ର: ସ୍ଥାନୀୟ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ଗ୍ୟାସ ଏବଂ ସୌର ଶକ୍ତି ଆଧାରିତ ପାୱାର ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ।
କାହିଁକି ଏହା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?
୧. ରଣନୈତିକ ସୁରକ୍ଷା: ଚୀନର ବଢୁଥିବା ପ୍ରଭାବକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ଭାରତର ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଏହା ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିବ।
୨. ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି: ଏହି ବନ୍ଦର ଦ୍ୱାରା ଭାରତ ବିଶ୍ୱ ବାଣିଜ୍ୟରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ର ପାଲଟିବ, ଯାହା ସିଙ୍ଗାପୁର ଓ କଲମ୍ବୋ ଭଳି ବନ୍ଦର ସହିତ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିବ।
NGT-ର ନିଷ୍ପତ୍ତି
ଜଷ୍ଟିସ ପ୍ରକାଶ ଶ୍ରୀବାସ୍ତବଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଗଠିତ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବେଞ୍ଚ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଶର କ୍ଷତି ରୋକିବା ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି। ଦେଶର ରଣନୈତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ (Strategic Importance) କୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଏଥିରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବାର କୌଣସି କାରଣ ନାହିଁ ବୋଲି ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି।
ତେବେ ପରିବେଶ ମଞ୍ଜୁରୀ (EC) ର ସମସ୍ତ ସର୍ତ୍ତକୁ କଡ଼ାକଡ଼ି ଭାବେ ପାଳନ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ବିଶେଷ କରି ସମୁଦ୍ର କଇଁଛ (Leatherback Turtle) ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଜୈବ ବିବିଧତାର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ କମିଟି ଗଠନ କରାଯାଇଛି।
